Op zoek naar de mosasaurus in het Natuurhistorisch Museum Maastricht

Met het boek Een knipoog van een mosasaurus in de hand ga ik samen met mijn zoontje naar het Natuurhistorisch Museum Maastricht. Sinds kort draait alles in huis namelijk nog maar om één dier: de mosasaurus. En dus trekken we naar het zuiden van het land, op zoek naar het prehistorische zeereptiel dat miljoenen jaren geleden rondzwom waar nu Maastricht ligt.

Gek op de mosasaurus

Sinds een paar weken gaat het hier nog maar over één ding: de mosasaurus. Keer op keer moet ik het nieuwe boek Een knipoog van een mosasaurus voorlezen. De driejarige weet inmiddels alles over de ontdekking van een fossiel van een mosasaurus in de mergelgroeve bij Maastricht en wil nog maar naar één plek toe: het Natuurhistorisch Museum Maastricht. En dus trekken we samen naar het zuiden van het land, op weg naar een museumbezoek dat hij al weken in zijn hoofd heeft.

Een knipoog van een mosasaurus

Het is een geluk dat het zo’n stevig boekje is, anders was het inmiddels waarschijnlijk al stukgelezen. Bijna iedere avond ligt het Gouden Boekje Een knipoog van een mosasaurus boven op de voorleesstapel. Het korte verhaal is geschreven door Jacques Vriens, geïllustreerd door Ivan en Ilia, en gemaakt in samenwerking met Centre Céramique en het Natuurhistorisch Museum Maastricht.

Het verhaal gaat over Laila en Jelle, twee kinderen die gek zijn op dino’s. Wanneer ze horen over de ontdekking van een fossiel van een mosasaurus in een mergelgroeve bij Maastricht, worden ze nieuwsgierig en gaan ze op bezoek bij het museum. ’s Nachts droomt Laila dat de mosasaurus haar een knipoog geeft. En die droom lijkt aanstekelijk, want mijn zoontje staat inmiddels nog net niet met de Museumkaart in de hand bij de voordeur. Hij is klaar om op pad te gaan.

Op naar Maastricht

“Daar is het!” klinkt het plotseling. We lopen door het Jekerkwartier richting het De Bosquetplein, en ineens herkent mijn zoontje de bronzen toegangsdeur van het museum uit de illustraties van Ivan en Ilia. Trots poseert hij met het boekje in zijn hand voor het Natuurhistorisch Museum Maastricht.

Binnen rent hij naar de kassa om de Museumkaarten te laten scannen, en dan wordt hij stil. Heel stil. Direct naast de ingang begint de Mosasaurus Experience. Het idee is dat je eerst door het museum loopt om meer te leren over het Krijt, de mosasaurus en de natuur van Limburg vroeger en nu. Maar de mosasaurus lonkt. En dus gaan we eerst daarheen.

Oog in oog met de Mosasaurus

Na een paar stappen stokt zijn adem. In de ruimte hangt een immens 3D-geprint skelet van een mosasaurus. Bij binnenkomst kijk je recht in zijn bek, en van dichtbij is hij ineens wel erg groot. Oog in oog staan met een ‘dino’ maakt indruk — zelfs op een driejarige die zichzelf heel groot en stoer vindt.

De tentoonstelling Ontmoet Bèr – Mosasaurus Experience vertelt het verhaal van het Maastrichtien, het laatste deel van het Krijt. Tussen 70 en 66 miljoen jaar geleden lag hier een ondiepe, subtropische zee. In die Krijtzee leefden de Maashagedissen: mosasauriërs. De beroemdste is Bèr, een mosasaurus die in 1998 werd gevonden in de ENCI-groeve, waar je tegenwoordig ook kunt wandelen.

Het 3D-geprinte skelet van Bèr vormt het middelpunt van de tentoonstelling. Omdat slechts zo’n 40 procent van het oorspronkelijke skelet is teruggevonden, is de rest gemodelleerd op basis van fossielen uit Noord-Amerika en Angola. Met 3D-printers van Naturalis in Leiden zijn alle botten millimeter voor millimeter op ware grootte nagemaakt in kunststof.

Terwijl mijn zoontje door de ruimte rent en filmpjes bekijkt van een zwemmende Bèr, sta ik stil bij het skelet. Elf meter lang, zo’n vierhonderd botten, hangend aan het plafond recht boven je hoofd. De film op de achtergrond brengt het geheel tot leven.

Het Natuurhistorisch Museum ontdekken

Wanneer we ons losmaken van de Mosasaurus Experience en de rest van het museum verkennen, dwalen we langs fossielen, botten en opgezette dieren. Het Natuurhistorisch Museum Maastricht bezit fossielen van vijf verschillende soorten mosasaurussen, maar er is veel meer te zien.

Mijn zoontje kruipt door een vossenhol, gruwelt van de insecten en kijkt zijn ogen uit bij de opgezette vogels. Hij herkent er verschillende en luistert aandachtig naar de bijbehorende geluiden. Hij doet speurtochten, bladert door het Fossiele vriendjes-vriendenboekje, laat mij alles voorlezen (al begrijpt hij niet alles) en kijkt verwonderd naar de “hele, hele, hele oude botten” die hij in kijkkastjes vindt.

Even later staat hij opnieuw oog in oog met een mosasaurus. Dit keer met Manny, een replica. Het fossiel van deze mosasaurus werd halverwege de achttiende eeuw gevonden in de Sint-Pietersberg, maar werd door de Franse bezetter meegenomen naar Parijs. Tot op de dag van vandaag pleit het Natuurhistorisch Museum Maastricht voor teruggave van het skelet door het Muséum national d’Histoire naturelle.

Dan gaan we naar buiten. Het museum ligt aan het einde van de Grote Looiersstraat, vlak bij de oude vestingmuren van Maastricht, en is gevestigd in het voormalige kloostercomplex van de Grauwzusters uit de zeventiende eeuw. Vanuit de binnentuin zie ik de Jeker stromen. Ook de binnentuin zelf is bijzonder: een botanische tuin die er nu wat grauw bij ligt maar die in de zomer een groene oase vormt. Hier ligt een zesduizend kilo zwaar blok steen met Bèrs schedel, permanent tentoongesteld in een glazen ruimte, omdat het fossiel te groot en te fragiel is om te verplaatsen.

Naar huis met een knipoog

Na een laatste blik op Bèr gaan we na uren rondstruinen door het museum weer naar huis. Met een hoofd vol verhalen, indrukken en heel veel mosasaurussen. En mijn zoontje weet het zeker: ook hij kreeg een knipoog van de mosasaurus.

Goed om te weten: Dit artikel bevat affiliate links. Wanneer je een product koopt of boeking maakt via een van deze links, ontvangt Cultuur op Reis een kleine commissie zónder extra kosten voor jou.